Prezydentura pisana zmianami

442 0
MATEUSZ PIOTROWSKI

13 marca Rex Tillerson zosta? odwo?any przez Donalda Trumpa z funkcji Sekretarza Stanu. Zast?pi go Mike Pompeo, by?y senator i obecny dyrektor CIA. By unikn?? zamro?enia ameryka?skiej dyplomacji, Tillerson b?dzie kierowa? Departamentem Stanu do ko?ca marca. Samo odej?cie Tillersona w?a?ciwie nie powinno dziwi?, gdy? mówi?o si? o nim ju? od kilku miesi?cy. O tym, ?e relacje pomi?dzy Trumpem i Tillersonem nie by?y dobre wiadomo by?o ju? od pa?dziernika, gdy sekretarz stanu podczas spotkania w Pentagonie nazwa? prezydenta „kretynem”. Wiadomym by?o, ?e Trump i Tillerson nie podzielaj? pogl?dów w wielu kluczowych sprawach. Ich podej?cie by?o ró?ne mi?dzy innymi w kwestii Korei Pó?nocnej. Podczas gdy Trump straszy? Kore? „atomowym guzikiem”, jego sekretarz chcia? podj?? negocjacje z Kim Dzong Unem. Tillerson okaza? si? tak?e by? krytyczny w stosunku do pob?a?liwego traktowania Rosji na arenie mi?dzynarodowej. Ostre stanowisko wobec Federacji Rosyjskiej i Putina by?y najprawdopodobniej ostateczn? przyczyn? zdymisjonowania Tillersona. Jest to sytuacja o tyle ironiczna, ?e jeszcze na pocz?tku prezydentury Trumpa wielokrotnie wskazywano, i? Tillerson mo?e okaza? si? przyjazny i pob?a?liwy w stosunku do Rosji i podkre?lano jego ?cis?e biznesowe powi?zania z Rosj? z czasów zarz?dzania ExxonMobil[1].

Trudna sytuacja w Departamencie Stanu

Nale?y te? zwróci? uwag? na sytuacj?, jaka obecnie panuje w Departamencie Stanu. Tillerson b?dzie pe?ni? swoj? funkcj? do ko?ca marca, tak by ameryka?skie dzia?ania w sferze dyplomatycznej nie uleg?y zamro?eniu. Pó?niej kierownictwo nad departamentem przejmie John Sullivan, zast?pca sekretarza, do czasu przyj?cia nominacji Pompeo. Wraz z og?oszeniem dymisji Tillersona z Departamentu Stanu usuni?to podsekretarza ds. dyplomacji publicznej i spraw publicznych. Pozycj? t? (jako pe?ni?ca obowi?zki) zajmuje aktualnie rzeczniczka departamentu, Heather Nauert. Swoje odej?cie na emerytur? og?osi? tak?e Thomas Shannon, podsekretarz spraw politycznych. Nie licz?c odchodz?cych Tillersona i Shannona, a? sze?? z dziesi?ciu istotnych pozycji w departamencie pozostaje nieobsadzonych. S? to: zast?pca sekretarza stanu ds. zarz?dzania i zasobów, podsekretarz ds. zarz?dzania, podsekretarz ds. kontroli zbrojenia i bezpiecze?stwa mi?dzynarodowego, podsekretarz ds. bezpiecze?stwa cywili, demokracji i praw cz?owieka, podsekretarz ds. wzrostu ekonomicznego, energetyki i ?rodowiska oraz doradca departamentu. Kondycja kadrowa Departamentu Stanu wydaje si? wi?c by? niezbyt dobra, a stabilno?? prowadzonej polityki zagranicznej – zagro?ona.

Polityka Pompeo polityk? Trumpa?

O samej mo?liwo?ci obj?cia funkcji Sekretarza Stanu przez Mike’a Pompeo tak?e mówi?o si? ju? od d?u?szego czasu, warto jednak zaznaczy?, ?e pod uwag? brana by?a tak?e obecna ambasador przy Organizacji Narodów Zjednoczonych, Nikki Haley. Ona sama jednak zaprzczy?a tym doniesieniom, twierdz?c, ?e nie chce porzuca? obecnego stanowiska na rzecz posady szefa dyplomacji w Waszyngtonie. Ostateczny wybór Pompeo jest jednak najprawdopodobniej podyktowany jego wyra?nym poparciem dla stanowiska prezentowanego przez Trumpa, szczególnie w kwestiach kluczowych dla USA – Korei Pó?nocnej, Iranu i Rosji. Tylko czy Pompeo nie podzieli w przysz?o?ci losu Tillersona?

Trump jest przeciwnikiem porozumienia nuklearnego z Iranem w obecnym kszta?cie[2]. Pompeo (w przeciwie?stwie do Tillersona, który uwa?a?, ?e obecne porozumienie mo?na przed?u?y? lub renegocjowa?) zgadza si? z prezydentem, i? porozumienie w istniej?cej formie powinno przesta? funkcjonowa?. Przed Pompeo stoi wi?c zadanie przekonania liderów innych pa?stw stron tego porozumienia do sposobu postrzegania Iranu przez ameryka?sk? administracj?.

Cho? mo?na si? spodziewa?, ?e Pompeo b?dzie zwolennikiem twardego podej?cia w stosunku do Korei Pó?nocnej, co z kolei budzi pytania, czy faktycznie dojdzie do spotkania pomi?dzy Trumpem i Kim Dzong Unem, niewiadom? pozostaje stosunek by?ego dyrektora CIA do Rosji i jej przywódcy. Wydaje si?, ?e to w?a?nie kwestia postrzegania Federacji Rosyjskiej przez Sekretarza Stanu jest dla prezydenta kluczowa.

Kobieta na czele CIA?

Na stanowisku dyrektora CIA Pompeo zostanie zast?piony przez Gin? Haspel, jego dotychczasow? zast?pczyni? i do?wiadczon? oficer wywiadu. Nominacja Haspel budzi jednak kontrowersje, gdy? wed?ug doniesie?, mia?a ona za kadencji George’a W. Busha odpowiada? za jedno z tajnych wi?zie? CIA, gdzie wobec osadzonych stosowano niedozwolone metody przes?uchiwania, m.in. waterboarding[3]. Udzia? Haspel w tym procederze b?dzie pewnie jedn? z kluczowych kwestii do wyja?nienia, która mo?e zawa?y? o zatwierdzeniu przez Senat tej nominacji. Swoje obiekcje do jej kandydatury wyrazili ju? liczni politycy Partii Demokratycznej, jak równie? niektórzy Republikanie, w?ród których znale?li si? Rand Paul i John McCain. Nie ma jednak w?tpliwo?ci, ?e Haspel, która ma 32 lata do?wiadczenia zawodowego (pozostaje w s?u?bie od 1985 r.) ma predyspozycje do kierowania najistotniejsz? ameryka?sk? organizacj? wywiadowcz?[4]. Je?eli Senat przyjmie jej nominacj?, Haspel b?dzie pierwsz? kobiet?, która stanie na czele tej agencji.

Niestabilna administracja Trumpa

Wydaje si?, ?e prezydentura Trumpa pisana jest kolejnymi zmianami na stanowiskach w prezydenckiej administracji. Zaledwie dwa tygodnie po inauguracji, z zajmowanej pozycji doradcy ds. bezpiecze?stwa krajowego zrezygnowa? Mike Flynn, w zwi?zku ze z?o?eniem nieprawdziwych zezna? dotycz?cych kontaktów z rosyjskimi oficjelami. W lipcu rezygnacj? z?o?y? rzecznik prasowy Bia?ego Domu, Sean Spicer. By?o to zwi?zane z nominowaniem Antoniego Scaramucciego na pozycj? dyrektora komunikacji, któr? równolegle zajmowa? Spicer. Pod koniec lipca Bia?y Dom opu?ci? Reince Priebus, szef personelu Bia?ego Domu. Swoj? posad? utraci? w zwi?zku z licznymi wyciekami, którym nie by? w stanie zapobiec. Zaledwie po jedenastu dniach, z pe?nion? funkcj? po?egna? si? Scaramucci w zwi?zku z jego niewyszukanymi komentarzami na temat Priebusa oraz Steve’a Bannona. Sam Bannon zrezygnowa? z funkcji zaledwie 8 dni pó?niej, pod naciskiem nowego szefa personelu, Johna Kellyego. Pod koniec wrze?nia rezygnacj? z?o?y? sekretarz zdrowia i pomocy humanitarnej Tom Price, w zwi?zku z oskar?eniami o nieprawid?owe wykorzystanie rz?dowych pieni?dzy. Niespe?na trzy tygodnie temu swoj? rezygnacj? og?osi?a Hope Hicks, która obj??a posad? dyrektora komunikacji po Scarammucim. Z administracji prezydenta Trumpa dotychczas zrezygnowa?o lub zosta?o odwo?anych ??cznie 25 osób.

Kto jeszcze w najbli?szej przysz?o?ci mo?e utraci? stanowisko w administracji 45. prezydenta? W?ród kolejnych osób, które mog? opu?ci? administracj? wymienia si? sekretarza spraw weteranów Davida Shulkina, doradc? ds. bezpiecze?stwa krajowego gen. H. R. McMastera, prokuratora generalnego Jeffa Sessionsa oraz jego zast?pc? Roda Rosensteina.  Wed?ug naj?wie?szych doniesie? z Bia?ego Domu, z zajmowan? posad? faktycznie mo?e po?egna? si? gen. McMaster. Tak? rekomendacj? mia? przekaza? prezydentowi szef personelu Bia?ego Domu, gen. John Kelly. Nale?y jednak podkre?li?, i? Kelly by? or?downikiem dalszego sprawowania przez Tillersona roli sekretarza stanu. Dodaj?c do tego obni?enie zi?ciowi prezydenta poziomu dost?pu do dokumentacji niejawnej z poziomu „?ci?le tajne” na „tajne”, mo?na mie? w?tpliwo?ci, co do stabilno?ci pozycji, jak? obecnie w Bia?ym Domu zajmuje Kelly. Pod ogniem krytyki znalaz? si? tak?e niedosz?y kandydat na prezydenta i sekretarz urbanizacji Ben Carson w zwi?zku z wydatkami na zmian? umeblowania w swoim gabinecie. Cho? w?tpliwe, by Trump zdecydowa? si? usun?? Carsona wy??cznie za t? finansow? nie?cis?o??, to jednak trudno jest dok?adnie przewidzie? post?powanie prezydenta. McMaster faktycznie w najbli?szej przysz?o?ci mo?e straci? swoj? posad?, o ile Kelly wci?? jest osob?, której opinie w kwestii cz?onków personelu Bia?ego Domu s? dla prezydenta najistotniejsze.


[1] Warto w tym kontek?cie przypomnie?, ?e Tillerson w 2013 roku otrzyma? od Putina Order Przyja?ni.

[2] Porozumienie dotycz?ce rozwoju programu nuklearnego Iranu funkcjonuje od 2015 roku, a jego stronami s? Iran, cz?onkowie stali Rady Bezpiecze?stwa ONZ i Niemcy. Na mocy porozumienia sankcje na?o?one na Iran przez Stany Zjednoczone i pa?stwa Unii Europejskiej zosta?y zawieszone, za? inspektorzy ONZ uzyskali mo?liwo?? dokonywania inspekcji (za zgod? w?adz w Teheranie) ira?skich instalacji militarnych.

[3] Waterboarding to forma tortury, która polega na wywo?aniu u ofiary wra?enia toni?cia i utraty powietrza.

[4] Istotn? opini? w kwestii kandydatury Haspel wyg?osi? John Brennan, dyrektor agencji w latach 2013-2017, argumentuj?c, ?e Haspel ma bogate do?wiadczenie i dobrze radzi?a sobie z powierzonymi obowi?zkami w trudnym dla Stanów Zjednoczonych czasie, gdy CIA by?o wykorzystywane do skomplikowanych operacji i dzia?a?.

*Wszystkie zdj?cia u?yte w nag?ówku pochodz? z portalu Wikipedia.org i s? obj?te licencj? CC. Na zdj?ciu znajduj? si?: Gina Haspel, Rex Tillerson, Mike Pompeo, gen. John Kelly, Donald Trump and Jared Kushner.


Mateusz Piotrowski – student stosunków mi?dzynarodowych II stopnia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Kardyna?a Stefana Wyszy?skiego. W roku 2016 odby? sta? w polskiej ambasadzie RP w Waszyngtonie. W latach 2016-2017 publikowa? na ?amach Portalu Spraw Zagranicznych. Szczególnie zainteresowany polityk? wewn?trzn? i zagraniczn? Stanów Zjednoczonych oraz kwestiami bezpiecze?stwa mi?dzynarodowego.


Przeczytaj te?:
M. Piotrowski, Zawieszenie dzia?alno?ci rz?du USA – nowa maniera Republika?skiej administracji?
M. Go?aszewska, Pojedynek Gigantów – wybory prezydenckie w USA 2016: Donald Trump
K. Kozon, Polityka Donalda Trumpa wobec ISIS
K. Libront, Szczyt G20 w Hamburgu: protesty, ?wiatowa gospodarka, Trump versus Putin versus Unia Europejska. Czy szczyty maj? sens?
K. Czupa, Trump rujnuje polityk? bliskowschodni?
Total 0 Votes
0

Tell us how can we improve this post?

+ = Verify Human or Spambot ?

Brak komentarzy on "Prezydentura pisana zmianami"

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *