Ukraina – trudna droga reform

562 0
MAREK RUSSJAN

Dymisja premiera Ukrainy Arsenija Jaceniuka, og?oszona 10 kwietnia 2016 r., a tak?e negatywny wynik referendum konsultacyjnego w Holandii dotycz?cego ratyfikacji uk?adu stowarzyszeniowego UE-Ukraina (61% bior?cych udzia? w referendum zag?osowa?o przeciw, przy frekwencji 32,3%) nale?? do najbardziej znacz?cych symptomów wskazuj?cych na kryzys procesu zbli?enia Ukrainy z Zachodem. Coraz cz??ciej pojawiaj? si? wypowiedzi zarówno mediów, jak i instytucji (m. in. ostrzegawcze o?wiadczenie szefowej Mi?dzynarodowego Funduszu Walutowego z lutego br.) podwa?aj?ce mo?liwo?? dokonania na Ukrainie zasadniczych reform politycznych i gospodarczych i tym samym jej integracj? ze strukturami Zachodu (przede wszystkim z UE).

UE_UA

Charakterystycznym przejawem powy?szego trendu by?a wypowied? premiera Holandii Marka Rutte z okresu kampanii przed referendum, w której stwierdzi? on, ?e Ukraina nie powinna nigdy sta? si? cz?onkiem UE, gdy? powinna utrzymywa? dobre relacji zarówno z UE, jak i z Rosj?. Wprawdzie paradoksalnie premier Rutte chcia? w ten sposób zach?ci? do g?osowania na „tak” (jako ?e stowarzyszenie z Uni? nie niesie ze sob? tak znacz?cych konsekwencji jak cz?onkostwo), jednak w efekcie prawdopodobnie przyczyni? si? raczej do umocnienia sceptycznej postawy Holendrów wobec zbli?enia z Ukrain?.

Trudno nie zgodzi? si? z tez?, ?e elity polityczne rz?dz?ce Ukrain? od lutego 2014 r., w znacznym stopniu nie wykorzysta?y szansy na dokonanie kompleksowych reform umo?liwiaj?cych rozwój gospodarczy tego pa?stwa. Spadek poziomu ?ycia Ukrai?ców mo?na wprawdzie uzasadni? z jednej strony tocz?c? si? na wschodzie kraju wojn?, a z drugiej twardymi warunkami narzuconym przez mi?dzynarodowe instytucje finansowe (MFW), od których uzale?nia?y one udzielanie pomocy Ukrainie – pomocy niezb?dnej dla unikni?cia bankructwa pa?stwa. Rz?d Jaceniuka przeceni? jednak zarówno deklarowane poparcie ze strony UE, maj?c nadziej? na realn? perspektyw? cz?onkostwa w tej organizacji, jak i wol? USA i innych pa?stw NATO, co do obrony integralno?ci terytorialnej Ukrainy.

Ponadto – pomimo stara? – rz?dowi Jaceniuka nie uda?o si? zwalczy? dwóch g?ównych przeszkód na drodze do rozwoju Ukrainy: powszechnej korupcji i oligarchizacji ?ycia publicznego. Negatywnego obrazu pomajdanowych elit ukrai?skich dope?ni?o ujawnienie roli prezydenta Petra Poroszenki w ‘’Panama Papers” – z ujawnionych w ostatnich dniach przecieków wynika, ?e prezydent Ukrainy ulokowa? w 2014 r. wi?kszo?? swojego maj?tku w „rajach podatkowych”, przede wszystkim w panamskiej firmie ulokowanej na Brytyjskich Wyspach Dziewiczych. Wprawdzie Poroszenko w odpowiedzi na zarzuty podkre?la legalny charakter prowadzonych wówczas operacji, to – nawet uznaj?c te t?umaczenia za prawdziwe, trudno nie oceni? jego dzia?a? jako co najmniej niestosownych. Prezydent dokonywa? bowiem „optymalizacji podatkowej” swojego maj?tku wówczas, gdy trwa?y intensywne starcia wojsk ukrai?skich z separatystami wspieranymi przez Rosj? w Donbasie, a du?a cz??? Ukrai?ców popad?a w ubóstwo.

Bior?c powy?sze pod uwag?, warto jednak wskaza? tak?e pewne znacz?ce osi?gni?cia rz?du Jaceniuka, pomijane zwykle w przestrzeni medialnej. Jednym z najwa?niejszych jest udana dywersyfikacja dostaw gazu ziemnego. Dzi?ki stanowczym dzia?aniom ukrai?skiego rz?du w tej sferze, uda?o si? doprowadzi? do obni?enia importu rosyjskiego gazu z 14,5 mld m3 w 2014 r. do 6,1 mld m3, w roku 2015, przy jednoczesnym zwi?kszeniu w?asnego wydobycia oraz importu z pa?stw UE (z 5,1 do 10,3 mld m3). Uda?o si? tego dokona? dzi?ki pozyskaniu kredytów z Mi?dzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju oraz Banku ?wiatowego, uruchomieniu tzw. po??cze? rewersowych oraz obni?eniu konsumpcji. Wywo?ywane przez Rosj? kryzysy gazowe, przejawiaj?ce si? spadkiem lub (jak w 2009 r.) zupe?nym odci?ciem dostaw stanowi?y dotychczas wa?ny instrument rosyjskiego nacisku na Ukrain?.

Pomajdanowy rz?d Arsenija Jaceniuka charakteryzowa? si? ponadto budz?c? zainteresowanie, (ale i kontrowersje) strategi? zatrudniania cudzoziemców na kluczowych pa?stwowych stanowiskach, jako osób nieuwik?anych w lokalne uk?ady oligarchiczne i przez to potencjalnie bardziej zdeterminowanych do przeprowadzenia reform. Najbardziej znane przyk?ady to nominacja by?ego prezydenta Gruzji, Michai?a Saakaszwilego na gubernatora obwodu odeskiego, a tak?e Litwina Aivarasa Abromavi?iusa na ministra gospodarki i handlu Ukrainy. W t? strategi? wpisuje si? tak?e powo?anie 12 kwietnia 2016 r. na stanowisko dyrektora generalnego Ukrai?skich Kolei ?elaznych Wojciecha Ba?czuny – szefa rady nadzorczej LOT oraz by?ego prezesa PKP Cargo. Ba?czun? uwa?a si? za twórc? sukcesu PKP Cargo, w których przeprowadzi? udan? restrukturyzacj?. Fakt wygrania przez niego konkursu na prezesa nale??cego w ca?o?ci do pa?stwa najwi?kszego przedsi?biorstwa kolejowego na Ukrainie wydaje si? ?wiadczy? o rzeczywistej woli w?adz ukrai?skich wzgl?dem zreformowania tego strategicznego, a niezwykle zaniedbanego na Ukrainie sektora.

Pomimo trudno?ci w implementacji reform, od których UE uzale?nia?a zniesienie obowi?zku wizowego dla Ukrai?ców, Komisja Europejska planuje zarekomendowa? wykre?lenie Ukrainy z listy krajów obj?tych obowi?zkiem wizowym. Ponadto wed?ug KE, pomimo negatywnego wyniku referendum w Holandii, podpisany i ratyfikowany ju? przez 27 pa?stw cz?onkowskich UE uk?ad stowarzyszeniowy z Ukrain? b?dzie nadal stosowany tymczasowo. Wynika to z faktu, ?e znacz?ca wi?kszo?? zapisów porozumienia mo?e by? stosowana pomimo braku ratyfikacji przez wszystkie pa?stwa, jako ?e polityka handlowa nale?y do wy??cznych kompetencji UE. Niezale?nie od dalszych decyzji Holandii, pozostanie wi?c w mocy przynajmniej cz??? gospodarcza uk?adu – umowa o pog??bionej i kompleksowej strefie wolnego handlu (DCFTA). Poniewa? premier Holandii zapowiedzia? wzi?cie wyników referendum pod uwag?, prawdopodobna wydaje si? w tej sytuacji modyfikacja stanowiska Holandii poprzez symboliczne opt-out wobec uk?adu stowarzyszeniowego, nienaruszaj?ce w istotnym stopniu jego funkcjonowania.

Warto w tym miejscu wskaza?, ?e decyduj?cym motywem organizatorów referendum w Holandii, nieukrywanym przez jego inicjatorów, by?o zamanifestowanie sprzeciwu wobec obecnego kszta?tu integracji europejskiej, a nie sama kwestia integracji z Ukrain? jako konkretnym pa?stwem. Uk?ad stowarzyszeniowy przedstawiany by? przez nich jako kolejna inicjatywa unijnej biurokracji, podejmowana ponad g?owami obywateli. Oznacza to, ?e cho? trudno przypisa? win? za przegrane w Holandii referendum w?adzom Ukrainy, to zarysowuje si? niezale?ny od wysi?ków ukrai?skiego rz?du ogólnoeuropejski trend ??czenia antyunijnych pogl?dów ze sprzeciwem wobec zbli?enia z Ukrain?. B?dzie to stanowi? dla ukrai?skich w?adz dodatkow? trudno??, jako ?e tendencje od?rodkowe w UE wydaj? si? rosn?? w si?? (m. in. poprzez coraz wi?ksze poparcie dla partii zdecydowanie eurosceptycznych, jak francuski Front Narodowy czy niemiecka Alternatywa dla Niemiec).

Najpowa?niejszym zasobem Ukrainy i czynnikiem umo?liwiaj?cym pozytywne zmiany wydaje si? natomiast ukrai?skie spo?ecze?stwo. To ono przede wszystkim domaga si? reform, wywiera presj? na rz?dz?cych, szczególnie w zakresie przedsi?wzi??, których realizacj? rozpocz?to, a nast?pnie dosz?o w nich do zastoju wskutek oporu biurokracji i wci?? wp?ywowych ukrai?skich oligarchów (m. in. reforma s?downictwa i samorz?dów). O rosn?cej dojrza?o?ci ukrai?skiego spo?ecze?stwa wydaje si? ?wiadczy? m. in. brak powa?niejszych rozruchów spo?ecznych pomimo znacznego spadku poziomu ?ycia od rewolucji Majdanu i wci?? tocz?cych si? w Donbasie star?.

Ukrai?skie w?adze powinny w zwi?zku z tym sformu?owa? przekaz skierowany do zachodnich spo?ecze?stw, podkre?laj?cy obywatelski i oddolny wymiar przemian na Ukrainie i gotowo?? spo?ecze?stwa do reform, w miejsce kreowanego przez rosyjsk? propagand? wizerunku zmowy europejskich elit z ukrai?skimi oligarchami, wbrew demokratycznej woli spo?ecze?stw. Szczególnie, ?e w zwi?zku z wspominanym ju? wzrostem nastrojów eurosceptycznych w Europie, tego rodzaju propaganda mo?e znajdowa? podatny grunt, jako spójna z odczuciami du?ej cz??ci Europejczyków, niech?tnej wobec unijnego establishmentu. Na d?u?sz? met? jednak, jedynie sukcesy we wprowadzaniu reform – a przede wszystkim skuteczna walka z korupcj? i oligarchizacj? pa?stwa – umo?liwi? Ukrainie rzeczywiste przezwyci??enie rosyjskiej narracji i dalsze zbli?enie z Zachodem.


Zdj?cie:  Flickr, tgraham, licencja CC BY-SA 2.0


Przeczytaj te?:
M. Kubiak, Ukraina: Gra na czas  
J. To?czyk, „Super niedziela” w Niemczech czarn? niedziel? dla CDU?
M. Stypu?kowski, Zachód – Ukraina: zwi?zek bez szans?
B. Marcinkowska, Francja: ostatni plebiscyt popularno?ci przed wyborami prezydenckimi
A. S?k, Ukraina znowu na rozdro?u, czyli „Co z t? Ukrain??” 2
J. To?czyk, Konflikt na Ukrainie – przegl?d wydarze?

To be happy it is important to be healthy. How can medicines help up? It isn’t hard for immigrants to purchase drugs online. How it is possible? For example Xylocaine causes loss of feeling in an area of your body. Given during childbirth. Secondly treats emergency heart rhythm problems. Usually, if you have lost the charisma, charm to a particular partner, treatment options like Cialis to improve potency is unlikely to help him back. Cialis is a drug used to treat different troubles. What do you already know about sildenafil vs tadalafil? Apparently each adult has heard about vardenafil vs sildenafil. (Read more http://rootinfonline.com/cialis-for-daily-use.html). Like all other medications, Cialis is also according of it’s active element. While the medicine is credited with nerve pain, it can also cause sexual frustration. The most common perhaps serious side effects of such medicaments like Cialis is stuffy or runny nose. Tell local physician if you have any unwanted side effect that bothers you. Discuss the matter with your heartiness care professional to ensure that you can use this drug. Some tests can be used to extent of male sexual problems.

The following two tabs change content below.

Marek Russjan

Marek Russjan – absolwent stosunków międzynarodowych w ISM UW (specjalność bezpieczeństwo i studia strategiczne, 2012) oraz prawa na WPiA UW (2014). Stypendysta programu LLP Erasmus na Uniwersytecie Antwerpii w Belgii. Obecnie (od 2014) słuchacz Krajowej Szkoły Administracji Publicznej.

Brak komentarzy on "Ukraina – trudna droga reform"

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>