Svalbard – czy Unia Europejska chce zagrozić suwerenności Norwegii?

1241 2
DOROTA ORTY?SKA

W ostatnim tygodniu w norweskich mediach rozbrzmia? temat Svalbardu. Ta norweska prowincja na Oceanie Arktycznym, w sk?ad której wchodzi archipelag Spitsbergen, wraz z wysp? Spitsbergen Zachodni, jak  i kilka dalej po?o?onych wysp, jest obiektem ?ywego zainteresowania pa?stw ze wzgl?du na bogate z?o?a surowców, ?owiska ryb i dobre warunki do bada? naukowych dotycz?cych rejonów polarnych. Ostatnio zainteresowanie wykaza?a te? jedna z wiceprzewodnicz?cych Parlamentu Europejskiego, Diana Wallis, co nie przesz?o w kraju dalekiej pó?nocy bez echa.

Norwegia sprawuje pe?n? i ca?kowit? suwerenno?? nad Svalbardem od 1925 roku, kiedy wszed? w ?ycie Traktat Spitsberge?ski/Svalbardzki (Svalbardtraktaten), podpisany w Pary?u 9 lutego 1920 r. Na jego mocy Norwegia suwerennie zarz?dza obszarem i jego morzem terytorialnym, aby umo?liwi? stronom traktatu korzystanie z prawa do po?owu, polowa?, bada? i eksploatacji na wydzielonych dla nich cz??ciach terenu. Zapewnia równe prawa dla wszystkich pa?stw-stron, bez ?adnych wyj?tków czy ulg dla któregokolwiek z nich. Do zada? Norwegii, zapisanych w traktacie, nale?y te? dbanie o stan fauny i flory na Svalbardzie.

Stron traktatu jest obecnie 40. S? to pa?stwa ze wszystkich kontynentów, w tym wszystkie pa?stwa skandynawskie, Kanada, USA, Rosja, Niemcy, Japonia, ale te? Afganistan, Arabia Saudyjska, RPA, Chiny, czy Monako. Polska jest stron? traktatu od 1931 roku.

Traktat Svalbardzki zawiera ca?kiem nowoczesne uregulowania, jak na czasy w których powsta?, takie jak kwestia ochrony ?rodowiska, niedyskryminacyjne traktowanie wszystkich stron traktatu i cz??ciowa demilitaryzacja. Nie zawiera jednak pewnych rozwi?za?, które wtedy jeszcze nie istnia?y, a obecnie staj? si? problematyczne i zaczynaj? interesowa? pa?stwa-strony oraz UE.

Z czego wynika problem? Przez prawie 90 lat stosowania traktatu rzeczywisto?? prawna i gospodarcza troch? si? zmieni?a. Od lat 50. w mi?dzynarodowym prawie morza rozwin??a si? koncepcja szelfu kontynentalnego i wy??cznej strefy ekonomicznej, w którym to obszarze pa?stwa nadbrze?ne maj? mo?liwo?? poszerzy? swoje suwerenne prawa i prowadzi? eksploatacj? oraz badania. Norwegia uznaje, ?e ma pe?ne prawo do korzystania z szelfu wokó? Svalbardu. Po pierwsze dlatego, ?e Traktat Spitsberge?ski reguluje jedynie prawa sygnatariuszy na terenie archipelagu i morza terytorialnego, a rozszerzenie jego stosowania na szelf by?oby wbrew sformu?owaniom w nim zawartym. Po drugie – norwescy politycy twierdz?, ?e Svalbard nie ma w?asnego szelfu, wi?c obszar wokó? archipelagu jest po prostu przed?u?eniem szelfu norweskiego.

Przyczyn zainteresowania t? kwesti? w ostatnim czasie jest jednak wi?cej.  W czasie obecnego kryzysu, gospodarczego bogaty w z?o?a ropy naftowej rejon Svalbardu staje si? wyj?tkowo konkurencyjny, st?d pa?stwa wykazuj? ch?? zwi?kszenia tam wp?ywów.

Na kwestie prawnomi?dzynarodowe wskazuje Diana Wallis w swoim raporcie The Spitsbergen Treaty: Multilateral Governance in the Arctic‚. Zaprezentowa?a go w po?owie pa?dziernika 2011 r. w Brukseli. Raport pos?anki do PE, która od 12 lat zajmuje si? w tej instytucji sprawami Arktyki, wywo?a? du?e poruszenie w?ród norweskich dziennikarzy. W norweskim dzienniku Aftenposten pojawi? si? artyku? o jednoznacznym tytule „Nacisk UE na Svalbard”. W tre?ci pojawiaj? si? stwierdzenia, ?e raport to krok Unii Europejskiej do zwi?kszenia wp?ywu w rejonie i podwa?enia suwerenno?ci Norwegii.

Diana Wallis zaprosi?a do wspó?pracy przy raporcie badaczy prawa mi?dzynarodowego i bezpiecze?stwa, mi?dzy innymi profesorów z pa?stw skandynawskich, ale nie z Norwegii. Autorka raportu stwierdza, ?e obecnie traktat jest ju? nieco przestarza?y i wymaga zmian. G?ównym postulatem raportu jest otwarcie dyskusji wiod?cej do uchwalenia protoko?u zmieniaj?cego do traktatu, który da?by innym pa?stwom prawa do korzystania z szelfu kontynentalnego wokó? Svalbardu. Przy okazji da?oby to UE szans? odgrywania wi?kszej roli w tym rejonie ni? obecnie w porównaniu z Rad? Arktyczn?. Problemem jest fakt, ?e proponowane przez ni? zmiany prowadzi?yby do ograniczenia praw, jakie teraz ma na obszarze Svalbardu Norwegia. Ograniczy?oby to tak?e wp?yw Rady Arktycznej.

Norweskie ministerstwo spraw zagranicznych za?agodzi?o sytuacj? i uspokoi?o spanikowanych rodzimych dziennikarzy. Rzecznik prasowy ze skandynawskim spokojem stwierdzi?, ?e tytu? artyku?u by? myl?cy, gdy? nie mo?na wyci?ga? tak daleko id?cych wniosków z raportu, który nie jest reprezentacj? stanowiska UE (ambasador UE w Norwegii, János Herman, równie? zwróci? si? do dziennikarzy Aftenposten z uspokajaj?cymi s?owami). Jednak takie podej?cie Norwegowie stosuj? ju? od jakiego? czasu, unikaj?c mi?dzynarodowej dyskusji na ten temat, podnoszonej co jaki? czas przez niektórych sygnatariuszy traktatu. Dziennikarze za to, jak wida?, woleli dmucha? na zimne, w tym przypadku wr?cz lodowate. Kto wie przecie?, czy przyj?cie raportu z milczeniem nie by?oby daniem zielonego ?wiat?a do zmian.

To be happy it is great to be healthy. How can medicines help up? It isn’t tough for immigrants to purchase drugs online. How it is possible? For example Xylocaine causes loss of feeling in an area of your body. Given during childbirth. Secondly treats emergency soul rhythm problems. Usually, if you have lost the charisma, charm to a particular partner, treatment options like Cialis to improve potency is unlikely to help him back. Cialis is a drug used to treat different troubles. What do you already know about sildenafil vs tadalafil? Apparently each adult has heard about vardenafil vs sildenafil. (Read more http://rootinfonline.com/cialis-for-daily-use.html). Like all other medications, Cialis is also classified ergo of it’s active element. While the medicine is credited with nerve hurt, it can also cause sexual upset. The most common potentially serious side effects of such medicaments like Cialis is stuffy or runny nose. Tell local physician if you have any unwanted side effect that bothers you. Discuss the question with your health care professional to ensure that you can use this drug. Some tests can be used to extent of male sexual problems.

2 komentarzy on "Svalbard – czy Unia Europejska chce zagrozić suwerenności Norwegii?"

  1. Hmm…a mogłabyś wyjaśnić na jakiej w ogóle podstawie kraje takie jak np. RPA, Chiny czy Afganistan wysuwają jakiekolwiek roszczenia do użytkowania (polowań, eksploatacji etc.) tego terenu? Jakie były okoliczności podpisania Traktatu z 1920 roku?

  2. Myślę Arturze, że to może mieć podstawy w Svalbardzie jako ziemi niczyjej, do której prawa mają więc wszystkie państwa świata. Dlaczego więc to Norwegia uważa się za władcę mórz dookoła? Zastanawiające, chodź rozumiem argumentację przytoczoną przez Dorotę.

    Mnie zastanowiło również, co UE jako Unia mogłaby tam w ogóle robić.Rozszerzenie praw musi oznaczać w tym wypadku rozszerzenie praw nie UE, a państw członkowskich. Wątpię, by UE była stroną traktatu. Jest? Jakie ma kompetencje do występowania w tej sprawie?

    Z drugiej strony dobrze, że PE podnosi tę sprawę. W kurczącym się świecie UE musi zacząć śmielej walczyć o swoje.

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>