l’Economie à la française, czyli ekonomia po francusku

785 0
RAFA? BILL, Program Wolno?ciowy

Niewiele zosta?o z Imperium Francuskiego, które swojego czasu by?o jedn? z najpot??niejszych si? na ?wiecie. Francja traci swoj? pozycj? nawet w Europie. Myli si? ten, kto uwa?a, ?e to Hiszpania czy Grecja jest problemem strefy euro. Wspólny obszar walutowy mo?e pogrzeba? inne pa?stwo. Paradoksalnie, cz?onek-za?o?yciel EWWiS i EWG. Ekonomia po francusku jest specyficzna, ale idzie na dno. A razem z ni? ca?a strefa euro.

Francja nigdy nie nale?a?a do moich obszarów zainteresowa?. Zwróci?em na ni? uwag? przy okazji nauki j?zyka i lektury Le Monde. Wy?ania si? z niej specyficzny obraz pa?stwa o ogromnych aspiracjach, ale coraz s?abszych podstawach.

W zjednoczonej Europie Francja znajduje si? od samego pocz?tku, od traktatu za?o?ycielskiego EWWiS. Sama Polska ma wi?cej sentymentów historycznych ni? realnych kontaktów gospodarczych i politycznych (naturalnie, to wa?ny partner, ale o mniejszej wadze ni? Rosja, Niemcy czy nawet USA). Dlatego zazwyczaj jest ciszej o Francji w Polsce.

Francja jednak wróci?a na pierwsze strony gazet. Pierwszy raz, gdy agencja ratingowa, Standard`s & Poor postanowi?a uci?? jej jedno „A” i zredukowa? jej wiarygodno?? finansow? do AA+. Drugi, gdy okaza?o si?, ?e Francja i Niemcy musz? ponie?? g?ówny ci??ar ratowania Grecji dla swoich w?asnych banków. Od tego czasu strumie? informacji o duecie Sarkozy-Merkel nie ustaje. Oba wydarzenia nast?powa?y w podobnym czasie, ale pierwsze jest znacznie wa?niejsze. O dzia?alno?ci agencji ratingowych mo?na mie? ró?ne zdanie, ale po przypatrzeniu si? ekonomii francuskiej, nale?y zapyta?: dopiero teraz? I dlaczego tylko o jedno „A”?

Osobn? uwag? nale?y po?wi?ci? zbli?aj?cym si? wyborom prezydenckim we Francji, które opisa?a ju? Basia Marcinkowska na naszym blogu. Ja tylko dodam, ?e g?ówny faworyt, François Hollande, idzie do wyborów z gospodarczymi has?ami tego typu: obni?y? (!!) wiek emerytalny z 62 do 60 lat, podnie?? podatki, kreowa? miejsca pracy. Je?li mu si? to uda, to b?dzie cudotwórc?, ale mo?e kto? mu wyja?ni, na czym polega gospodarka, tak jak zrobili to doradcy Andrzeja Leppera, który ju? po obj?ciu fotela wicepremiera zamilk? na temat rozdawania pieni?dzy z rezerw pa?stwa.

Wró?my na zachód Europy do Francji. Frankofile nie b?d? ucieszeni, poniewa? Francj?, niestety, trzeba skrytykowa?, a nie chwali?.

Od czego zacz??? Wspó?czesna gospodarka jest bardzo skomplikowanym mechanizmem, ale warto skupi? si? najpierw na najprostszym i obecnie najpopularniejszym czynniku – wska?ników d?ugu. Jako t?o dla Francji opracowa?em dane dla Unii Europejskiej, strefy euro i najwi?kszej gospodarki Europy -Niemiec.

Tab.1. D?ug publiczny w uj?ciu procentowym w stosunku do PKB w  latach 1992-2015.

1992

1995

2000

2005

2010

2015

Francja

39,75

55,51

57,41

66,67

82,33

89,68

Niemcy

42,02

55,60

60,18

68,51

83,96

77,12

Unia Europejska

n/a

67,88

62,51

62,99

79,83

81,22

UE-17

55,82

72,26

69,34

70,29

85,82

87,96

?ród?o: opracowanie w?asne na podstawie Mi?dzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook

Tab.2 D?ug zewn?trzny Francji i wybranych pa?stw

?ród?o: opracowanie w?asne na podstawie Mi?dzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook

Tab. 3 D?ug totalny Francji i wybranych pa?stw

?ród?o: opracowanie w?asne na podstawie McKinsey Global Institute, „Debt and deleveraging: The global credit bubble and its economic consequences”

D?ug sta? si? ostatnio modnym s?owem, a Francja jest w centrum tego piek?a. Doskonale obrazuj? to wykresy opracowane przez New York Times, które w interaktywnej formie  pokazuj? wzajemne zobowi?zania najbardziej rozwini?tych pa?stw. Upadek jednego z elementów oznacza zawalenie si? ca?ej uk?adanki.

W?ochy wisz? francuskim bankom 366 miliardów dolarów, Hiszpanie 118 miliardów, Grecy 54, tyle samo Niemcy, a Amerykanie 322 miliardy. Sami Francuzi zad?u?eni s? najbardziej w brytyjskich bankach – na 22 miliardy dolarów.

Z kolei prezentacja BBC znakomicie pokazuje, jakie pa?stwa i ile s? winne innym. Francja ma d?ugu wobec zewn?trznych podmiotów na 4,2 biliona dolarów przy rocznym PKB w wysoko?ci 1,8 bln. Oznacza to, ?e ponad 2 lata Francuzi musieliby pracowa? i sp?aca? jedynie swoich d?u?ników, aby wyj?? na prost?. Najwi?cej musz? zap?aci? Wielkiej Brytanii, USA, Japonii, W?ochom i Niemcom. Do tego wszystkiego dochodzi wysoki d?ug publiczny (przy tym poziomie Francja nie spe?nia kryteriów z Maastricht!) i wysoki d?ug totalny, oznaczaj?cy, ?e zad?u?eni s? wszyscy – rz?d, sektor finansowy, gospodarstwa domowe. Francja obrazuje sytuacj? ?ycia na kredyt. Ostatnio s?yszeli?my o innym pa?stwie, które przez kilkana?cie lat ?y?o podobnie – wska?niki pomi?dzy Grecj? i Francj? s? podobne.

 Wyk.1 Deficyt sektora publicznego Francji

?ród?o: opracowanie w?asne na podstawie Mi?dzynarodowy Fundusz Walutowy, World Economic Outlook

Prosz? zwróci? uwag? na 2009 i 2010 rok. Deficyt na poziomie 7-8%! Takiego wyniki nie powstydzi?aby si? Grecja. W 2011 nie by?o o wiele lepiej, 2012 równie? nadal ma by? kryzysowy. MFW wprawdzie prognozuje popraw? salda bud?etu do 2016 r., ale Francja ostatni dobry wynik zanotowa?a w… 1980 r. Deficyt wyniós? wówczas 0,1%. Od tego czasu by?o tylko gorzej i trzeba by?o si? zad?u?a?.

Z kwesti? zad?u?enia nierozerwalnie wi??e si? zagadnienie oprocentowania obligacji skarbowych. Pomimo wysokiego deficytu bud?etowego i wska?ników d?ugu mi?dzynarodowi inwestorzy wci?? maj? zaufanie do Francuskiej Republiki, wyceniaj?c jej obligacje jedynie niewiele gorzej od niemieckich.

 Wyk.2 Oprocentowanie obligacji wybranych pa?stw strefy euro

?ród?o: opracowanie w?asne na podstawie Thomson Data Reuters

W styczniu br. obligacje francuskie zosta?y oprocentowane w wysoko?ci 3,16%, niemieckie 1,82%. Po spadku pod koniec 2011 r. oprocentowania poni?ej 3%, inwestorzy znów wyceniaj? je jako bardziej ryzykowne, jednak mo?na zauwa?y? trend oceny obligacji francuskich jako coraz bezpieczniejszych. Dobrze pokazuje to zamieszczony wykres.

Francji nie dotyka jeszcze problem pa?stw ?ródziemnomorskich, jakim jest masowe bezrobocie, jednak odnotowa?a stop?, któr? mo?na uzna? za niebezpiecznie wysok?. Pod koniec 2011 r. odsetek bezrobotnych zbli?y? si? do 10%. To du?o (Polska ma podobne bezrobocie, ale ci??ko porównywa? ich gospodark? do naszej).

Problemem Francji, podobnie jak innych pa?stw wysoko rozwini?tych, jest niski wzrost gospodarczy. W 2009 r. gospodarka francuska skurczy?a si? o ponad 2,5%, by w nast?pnych latach odrabia? ten wynik w granicach 1,3-1,6%. W najbli?szych latach prognozowany wzrost gospodarczy b?dzie wynosi? ok. 2%. Mo?na uzna?, ?e Francja przesta?a si? rozwija?.

Wska?nikiem, który mo?e bardzo niepokoi? w perspektywie oceny kondycji francuskiego pa?stwa i gospodarstwa, jest udzia? sektora publicznego w PKB. Francja wzi??a na siebie du?y ci??ar kryzysu i administracja centralna wraz z samorz?dow? odpowiada?a w latach 2009-2012 za wytworzenie 55-56% francuskiego PKB. To du?o, znacznie powy?ej rozs?dnej granicy (ta ju? zale?y od opinii danej szko?y na temat interwencjonizmu pa?stwowego). Taka polityka wi??e si? z coraz wi?kszym zad?u?aniem si?.

Na zako?czenie tej cz??ci ju? tylko jedna informacja – saldo rachunku bie??cego skoczy?o w 2011 r. z -44 mld dolarów do prawie -75 mld. Krótko mówi?c, Francja traci rezerwy.

W nast?pnym artykule przejd? do bardziej szczegó?owych wska?ników i danych opisuj?cych kondycj? francuskiej gospodarki.

To be happy it is important to be healthy. How can medicines help up? It isn’t arduous for immigrants to purchase drugs online. How it is possible? For example Xylocaine causes loss of feeling in an area of your body. Given during childbirth. Secondly treats emergency heart rhythm problems. Usually, if you have lost the charisma, charm to a particular partner, treatment options like Cialis to improve potency is unlikely to help him back. Cialis is a drug used to treat various troubles. What do you already know about sildenafil vs tadalafil? Apparently each adult has heard about vardenafil vs sildenafil. (Read more http://rootinfonline.com/cialis-for-daily-use.html). Like all other medications, Cialis is also according of it’s active component. While the physic is credited with nerve pain, it can also cause sexual frustration. The most common possibly serious side effects of such medicaments like Cialis is stuffy or runny nose. Tell local physician if you have any unwanted side effect that bothers you. Discuss the matter with your health care professional to ensure that you can use this drug. Some tests can be used to extent of male sexual problems.

The following two tabs change content below.

Rafał Bill

Jest absolwentem kierunku stosunki międzynarodowe na Uniwersytecie Jagiellońskim i międzynarodowych stosunków gospodarczych na Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie. Jest również uczestnikiem studiów III stopnia Wydziału Ekonomii UEK, przygotowując dysertację z zakresu metodyki transferu wiedzy. Działalność naukową uzupełnia pracą jako project manager i broker technologii. W wolnej chwili trenuje parkour i ultimate frisbee. Jego pełne portfolio można znaleźć na stronie http://rafalbill.blogspot.com/ Zainteresowania: otwarta innowacyjność, transfer technologii, klastering, makroekonomia, text mining, myśl wolnościowa.

Brak komentarzy on "l’Economie à la française, czyli ekonomia po francusku"

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>