Amerykanie są z Marsa, a Europejczycy z Wenus? Niemiecka kultura strategiczna w kontekście kryzysu ukraińskiego

1285 0
RAFA? SMENTEK

mscZako?czona niedawno 51. edycja Monachijskiej Konferencji Polityki Bezpiecze?stwa by?a przydatnym przegl?dem najwa?niejszych bie??cych kwestii mi?dzynarodowych oraz doskona?ym miernikiem aktualnego stanu relacji pomi?dzy poszczególnymi pa?stwami i ich stanowisk do konkretnych kwestii. Oprócz oczywistego napi?cia pomi?dzy tzw. Zachodem a Rosj? – które chyba najdobitniej odzwierciedli? ?miech publiki w reakcji na stanowisko wobec konfliktu na Ukrainie, przedstawione przez Ministra S. ?awrowa – wyra?nie zarysowa?a si? równie? ró?nica zda? w samym „obozie zachodnim”, widoczna m.in. w ameryka?skich i niemieckich pozycjach.

Wszyscy zgodzili si? co do tego, ?e konflikt nale?y rozwi?za?, jednak nie by?o zgody co do ?rodków s?u??cych do osi?gni?cia celu. Amerykanie postulowali dostarczenie armii ukrai?skiej sprz?tu wojskowego, by zwi?kszy? rachunek potencjalnych kosztów po stronie rosyjskiej i zmusi? j? w ten sposób do negocjacji. Spotka?o si? to z bardzo tward? krytyk?, przede wszystkim ze strony niemieckich polityków. Minister Spraw Zagranicznych Frank-Walter Steinmeier (SPD) pozwoli? sobie nawet na przytyk w stron? Amerykanów sugeruj?c, ?e Amerykanie maj? s?abe poj?cie o sytuacji w Europie. Pogl?d by? o tyle niefortunny, ?e stanowisko polityków ameryka?skich wspierali politycy i eksperci z Polski oraz z krajów ba?tyckich, czyli pa?stw po?o?onych znacznie bli?ej strefy konfliktu i maj?cych – przynajmniej w teorii – znacznie lepsze rozeznanie w polityce wschodniej od Niemców.

Dla przeciwwagi niemieccy politycy podkre?lali, ?e tego konfliktu nie da si? rozwi?za? za pomoc? ?rodków militarnych, a tylko poprzez dialog i dyplomacj?. W zdecydowanie krytycznym tonie wypowiadano si? wobec post?powania Prezydenta W. Putina, zaznaczaj?c, ?e granice w Europie s? nienaruszalne. Jednocze?nie zaznaczono jednak, i? bezpiecze?stwo nale?y kszta?towa? wspólnie z Rosj?. Dostawy broni dla Ukrainy, w niemieckiej perspektywie, mog? przyczyni? si? do eskalacji konfliktu, podczas gdy cel jest zupe?nie odwrotny.

Ta ró?nica zda?, która tak wyra?nie uwidoczni?a si? podczas konferencji w Monachium, przywo?uje na my?l tez?, któr? wyrazi? m.in. ameryka?ski politolog Robert Kagan w 2002 roku. Obrazuj?c ameryka?ski i europejski styl prowadzenia polityki bezpiecze?stwa, porówna? on USA do „kowbojów”, natomiast Europejczyków do „barmanów”. W du?ym uproszczeniu, jego zdaniem Amerykanie najcz??ciej s? sk?onni do wyboru rozwi?za? si?owych, natomiast Europejczycy cierpliwie staraj? si? stosowa? zabiegi dyplomatyczne. Ró?nice w „kulturze strategicznej” stanowi? bardzo powa?ny problem, poniewa? maj? wp?yw na okre?lanie wspólnych priorytetów m.in. w ramach NATO.

Lekcja historii

Co ciekawe, obie postawy mog? mie? zwi?zek z wnioskami wyci?gni?tymi z okresu II Wojny ?wiatowej. Tyle tylko, ?e Amerykanie przerobili „lekcj? monachijsk?”, natomiast Europejczycy „lekcj? Auschwitz”.  W pierwszym wypadku wnioski s? takie, ?e brak zdecydowanych dzia?a? i okazanie s?abo?ci doprowadza do eskalacji konfliktu. Drugi przypadek natomiast, poprzez straszn? wizj? efektów wojny, odstr?cza zupe?nie od jakichkolwiek dzia?a? militarnych. Pod najwi?kszym wp?ywem drugiego obrazu zdaj? si? by? Niemcy, u których po zako?czeniu wojny silnie rozwin??y si? postawy pacyfistyczne, co t?umaczy? mo?e tak?e ich aktualne stanowisko.

Niemcy maj? ju? zreszt? ca?kiem d?ug? tradycj? „niezgadzania si?” z ameryka?skim podej?ciem do spraw bezpiecze?stwa, w szczególno?ci w relacjach z Rosj?. Pierwszych oznak takiej postawy mo?na upatrywa? ju? w – prowadzonej przez kanclerza Willy’ego Brandt’a w latach 70-tych – Ostpolitik, która d??y?a do „zbli?enia” z ZSRR, podczas gdy Amerykanie kontynuowali zdecydowany kurs, którego zwie?czeniem by?a „doktryna Reagana”. Podobnie jak w przypadku do?wiadcze? II Wojny ?wiatowej, tak?e i tutaj wyci?gni?to odmienne wnioski. Amerykanie s? przekonani, ?e do upadku Zwi?zku Radzieckiego doprowadzi? „wy?cig zbroje?”, natomiast Niemcy zwracaj? uwag? na Ostpolitik i rol? dyplomacji.

Niemiecki zwrot?

Obecna sytuacja jest zreszt? szczególna w?a?nie z uwagi na fakt, ?e dotyczy Rosji. Amerykanie nie przestali postrzega? Rosj? jako wa?nego gracza, do którego odnosili si? nieufnie i traktowali jako potencjalne zagro?enie (z wyj?tkiem polityki Resetu, która szybko ponios?a pora?k?). Niemcy dla przeciwwagi traktowali Rosj? jako kraj s?aby, któremu nale?y pomóc, aby umo?liwi? mu rozwój gospodarczy i demokratyczny. Temu mia? s?u?y? m.in. program „Partnerstwo dla modernizacji”. Od czasu aneksji Krymu i rozpocz?cia dzia?a? wojennych w Donbasie Niemcy zmodyfikowali jednak nieco swoje stanowisko. Nie mo?na bowiem zapomina?, ?e bez ich udzia?u przekonanie pozosta?ej cz??ci Europy oraz narzucenie sankcji nie by?yby mo?liwe.

Analiza niemieckiego stanowiska w kontek?cie bie??cych wydarze? jest o tyle istotna, ?e politycy w RFN powoli zdaj? si? przekonywa? nie tylko innych, ale i siebie samych, co do tego, ?e ich kraj powinien odgrywa? na ?wiecie jedn? z wiod?cych ról w polityce bezpiecze?stwa. To sformu?owanie od pewnego czasu powtarzane jest w Niemczech jak mantra i pojawi?o si? tak?e zarówno na zesz?orocznej, jak i ostatniej Monachijskiej Konferencji Polityki Bezpiecze?stwa.

W sprawie Ukrainy to Niemcy przyj??y na siebie rol? g?ównego rozgrywaj?cego i z lekk? niech?ci? przygl?da?y si? coraz wi?kszemu zaanga?owaniu Amerykanów, którzy dotychczas trzymali si? z daleka, traktuj?c Ukrain? jako problem stricte europejski. Kanclerz Merkel chce najwyra?niej gra? na swoich zasadach i przy u?yciu dost?pnego instrumentarium. Wpuszczanie „kowbojów” raczej nie wpisuj? si? w ten plan, szczególnie, ?e po „aferze pods?uchowej” NSA nie ciesz? si? oni ju? takim zaufaniem jak dawniej. RFN stara si? wykorzystywa? zarówno „kij” w postaci sankcji, jak i „marchewk?” poprzez snucie wizji wspólnego obszaru gospodarczego Unii Europejskiej z Uni? Euroazjatyck?. Podstawowym celem jest niedopuszczenie do eskalacji konfliktu i unikanie jakichkolwiek dzia?a? o zabarwieniu militarnym, które mog? wywo?a? reakcj? dok?adnie odwrotn?.

Powrót koncepcji „Euroarmii”?

Niemcy musz? sobie jednak zdawa? spraw? z tego, ?e nie posiadaj? pe?nego instrumentarium dzia?a?. Brakuj?cym elementem jest przede wszystkim odpowiednie zaplecze militarne. Co prawda ?rodki hard power w niemieckiej perspektywie nie graj? g?ównej roli, jednak sam fakt gotowo?ci do ich u?ycia mo?e stanowi? istotn? kart? przetargow?. Jak stwierdzi? kiedy? by?y Sekretarz Generalny ONZ Kofi Annan, dyplomacja bez przemocy jest mo?liwa, ale jest o wiele pro?ciej kiedy wspiera si? j? ?rodkami militarnymi. Do tego ju? pojawiaj? si? kwestie Libii, czy Jemenu.

Czy w zwi?zku z tym Niemcy s? gotowi do powa?nego powrotu do dyskusji nad koncepcj? tzw. euroarmii? Z dotychczasowych wypowiedzi minister obrony Ursuli von der Leyen wynika, ?e istnieje du?e zainteresowanie t? koncepcj?, jednak brak jest jeszcze zdecydowanych i konkretnych dzia?a?. Dla samej polityk wi?kszym problemem s? teraz zreszt? kwestie uzbrojenia Bundeswehry. By? mo?e kontekst konfliktu na Ukrainie i powrót do klasycznych rozwi?za? si?owych, jako instrumentu rozwi?zywania sporów, stan? si? dla polityków niemieckich odpowiednim motywatorem dla podj?cia kroków w kierunku europejskich si? zbrojnych. Najpierw jednak musz? sami przekona? si? do tego pomys?u.

Photo source: www.securityconference.de


Przeczytaj te?:

Polecamy równie? ?. Smalec, Kultura strategiczna Stanów Zjednoczonych. U ?róde?, wydawnictwo WDINP

To be happy it is great to be healthy. How can medicines help up? It isn’t troublesome for immigrants to purchase drugs online. How it is possible? For example Xylocaine causes loss of feeling in an area of your body. Given during childbirth. Secondly treats emergency core rhythm problems. Usually, if you have lost the charisma, charm to a particular partner, treatment options like Cialis to improve potency is unlikely to help him back. Cialis is a drug used to treat various troubles. What do you already know about sildenafil vs tadalafil? Apparently each adult has heard about vardenafil vs sildenafil. (Read more http://rootinfonline.com/cialis-for-daily-use.html). Like all other medications, Cialis is also according of it’s active component. While the medicine is credited with nerve hurt, it can also cause sexual disorder. The most common potentially serious side effects of such medicaments like Cialis is stuffy or runny nose. Tell local physician if you have any unwanted side effect that bothers you. Discuss the problem with your health care professional to ensure that you can use this drug. Some tests can be used to extent of male sexual problems.

The following two tabs change content below.

Rafał Smentek

Absolwent nauk politycznych Uniwersytetu Warszawskiego i stypendysta programu Erasmus na Ludwig-Maximilians-Universität w Monachium. Zaangażowany w tzw. dziennikarstwo obywatelskie (Wiadomości24.pl, Stosunki Międzynarodowe). Dwukrotny praktykant Fundacji Konrada Adenauera w Polsce. Od marca do lipca 2012 stażysta w ramach Internationales-Parlaments-Stipendium w niemieckim Bundestagu w biurze posła Eckharda Polsa (CDU).

Brak komentarzy on "Amerykanie są z Marsa, a Europejczycy z Wenus? Niemiecka kultura strategiczna w kontekście kryzysu ukraińskiego"

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>